İsteklilerin Verdiği Teklif Yaklaşık Maliyetin Üzerindeyse İhale Re’sen İptal Edilebilir mi?

İsteklilerin Verdiği Teklif Yaklaşık Maliyetin Üzerindeyse İhale Re’sen İptal Edilebilir mi?

Sağlık hizmetlerinin önem arz etmesi ve davalı idarece daha önce açık ihale usulüyle yapılan ilk ihale ve pazarlık usulüyle gerçekleştirilen iki ihalenin de iptal edilmesi karşısında, önceden öngörülemeyen olayların ortaya çıkması üzerine 4734 sayılı Kanun’un 21/b maddesinde düzenlenen pazarlık usulünün şartları oluştuğundan, dava konusu ihalenin kamu yaran ve hizmet gerekleri gözetilerek pazarlık usulü ile yapılmasında ve tekliflerin değerlendirilmesi aşamasının ikinci oturumunda ihaleye katılan ve aralarında davacı şirketin de bulunduğu isteklilerce verilen tekliflerin önceden belirlenen yaklaşık maliyetin üzerinde olması dolayısıyla takdir yetkisi kapsamında ihalenin re’sen iptal edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık, davanın reddi yönündeki temyize konu İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukukî isabetsizlik bulunmadığı hakkında

T.C.

DANIŞTAY
Onüçüncü Daire

Esas No: 2018/2920
Karar No : 2018/2971

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi’nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İnceleme ve Gerekçe :

Maddi Olay :

Ankara İl Sağlık Müdürlüğünce, “2018 Yılı 90 Günlük Yakıt Hariç Taşıt Kiralama Hizmet Alımı” için dört kez ihaleye çıkıldığı, açık ihale usulüyle yapılan ilk ihale ile pazarlık usulüyle yapılan ikinci ve üçüncü ihalenin, tekliflerin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu gerekçesiyle iptal edildiği; dava konusu edilen ve yine pazarlık usulü ile yapılan ihalenin ise, önce davacı şirket üzerinde bırakıldığı, ancak 04/01/2018 tarihinde teklifin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğundan bahisle iptal edilerek açık ihale usulü ile ihaleye çıkılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.

İlgili Mevzuat:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5. maddesinde, idarelerin, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu; 21. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde ise, doğal afetler, salgın hastalıklar, can veya mal kaybı tehlikesi gibi ani ve beklenmeyen veya idare tarafından önceden öngörülemeyen olayların ortaya çıkması üzerine ihalenin ivedi olarak yapılmasının zorunlu olması durumunda pazarlık usulü ile ihale yapılabileceği kurala bağlanmıştır.

Anılan Kanun’un 18. maddesinde, idarelerce mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalelerinde uygulanacak usullerin; açık ihale, belli istekliler arasında ihale ve pazarlık usulü olduğu; 19. maddesinde, bütün isteklilerin teklif verebildiği usulün açık ihale usulü olduğu, 20. maddesinde, belli istekliler arasında ihale usulünün, yapılacak ön yeterlik değerlendirmesi sonucunda idarece davet edilen isteklilerin teklif verebildiği usul olduğu, işin özelliğinin uzmanlık ve/veya yüksek teknoloji gerektirmesi nedeniyle açık ihale usulünün uygulanamadığı mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesinin bu usule göre yaptırılabileceği; 21. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde ise, doğal afetier, salgın hastalıklar, can veya mal kaybı tehlikesi gibi ani ve beklenmeyen veya idare tarafından önceden öngörülemeyen olayların ortaya çıkması üzerine ihalenin ivedi olarak yapılmasının zorunlu olması durumunda pazarlık usulü ile ihale yapılabileceği belirtilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39. maddesinde; “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi hâlinde bu durum bütün isteklilere derhâl bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması hâlinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” kuralı yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.3.1. maddesinde, “İhale komisyonu;

a) Yaklaşık maliyet hesaplanırken değerlendirilmeyen herhangi bir husus olup olmadığını,

b) Yaklaşık maliyet güncellenerek tespit edilmişse, güncellemenin doğru yapılıp yapılmadığını,

c) Verilen teklif fiyatlarının piyasa rayiç fiyadarını yansıtıp yansıtmadığını sorgulayarak verilen teklifleri yaklaşık maliyete göre mukayese eder ve bütçe ödeneklerini de göz önünde bulundurarak, teklif fiyatlarını uygun bulması hâlinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifi ve varsa ikinci teklifi belirlemek veya verilen teklif fıyadarını uygun bulmaması hâlinde ihalenin iptaline karar vermek hususunda takdir yetkisine sahiptir.”; 16.3.2. maddesinde ise, “Yaklaşık maliyetin üzerinde olmakla birlikte teklifin kabul edilebilir nitelikte görülmesi hâlinde, idarenin ek ödeneğinin bulunması veya ilgili malî mevzuatı gereği ödenek aktarımının mümkün olması durumlarında teklifler kamu yararı ve hizmet gerekleri de dikkate alınarak kabul edilebilir. Bu durumda sorumluluk idareye aittir.” açıklamalarına yer verilmiştir.

Hukuki Değerlendirme:

Aktarılan mevzuatın irdelenmesinden; idarelerce mal veya hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde uygulanacak olan esas ihale usulünün açık ihale usulü olduğu, Kanun’da yer alan diğer usullerin ancak özel şartların gerçekleşmesi durumunda uygulanabileceği, Kanun’un 21/1-(b) maddesi kapsamında yapılacak pazarlıkla ihale usulünün ise, ani ve beklenmeyen veya idare tarafından önceden öngörülemeyen olayların ortaya çıkması üzerine ihalenin ivedi olarak yapılmasının zorunlu olduğu durumlarda tercih edilecek bir usul olduğu görülmektedir.

Öte yandan, ihale yetkilisinin ihale komisyonu kararını iptal etmek konusunda sahip olduğu takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olarak kullanılması gerektiği noktasında tereddüt bulunmamaktadır. 4734 sayüı Kanun’un 39. maddesinin gerekçesinde de, tekliflerin yaklaşık maliyetten yüksek olması durumunda ihale yetkilisi tarafından ihalenin iptal edilebileceği belirtilmiştir.

Bu itibarla, sağlık hizmederinin önem arz etmesi ve davalı idarece daha önce açık ihale usulüyle yapılan ilk ihale ve pazarlık usulüyle gerçekleştirilen iki ihalenin de iptal edilmesi karşısında, önceden öngörülemeyen olayların ortaya çıkması üzerine 4734 sayılı Kanun’un 21 /b maddesinde düzenlenen pazarlık usulünün şartiarı oluştuğundan, dava konusu ihalenin kamu yararı ve hizmet gerelderi gözetilerek pazarlık usulü ile yapılmasında ve tekliflerin değerlendirilmesi aşamasının ildnci oturumunda ihaleye katılan ve aralarında davacı şirketin de bulunduğu isteklilerce verilen tekliflerin önceden belirlenen yaklaşık maliyetin üzerinde olması dolayısıyla takdir yetkisi kapsamında ihalenin re’sen iptal edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık, davanın reddi yönündeki temyize konu İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukukî isabetsizlik bulunmamaktadır.

Karar Sonucu :

Açıklanan nedenlerle;

1.  Davacının temyiz isteminin reddine,

Benzer yazılar

Yanıt verin.

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir